Drętwienie dłoni, niezręczność palców lub zmiana chodu mogą być objawami stenozy szyjnej. Profesor Iakiv Fishchenko zestawi objawy z obrazami MRI, wyjaśni przyczynę ucisku i w razie potrzeby zaproponuje plan leczenia operacyjnego.
Czym jest stenoza szyjna?
Stenoza szyjna to zwężenie przestrzeni dla rdzenia kręgowego lub korzeni nerwowych. Przyczyną mogą być zmiany krążków międzykręgowych, wyrośla kostne i pogrubienie więzadeł. Ważne jest ustalenie dokładnego miejsca ucisku i jego wpływu na czynność struktur nerwowych.
Te stany mogą współistnieć. W mielopatii ocena czynności rdzenia kręgowego jest ważniejsza niż samo nasilenie bólu.[1]
Objawy mielopatii szyjnej: zwróć uwagę na dłonie i chód
Ucisk rdzenia kręgowego może rozwijać się bez silnego bólu szyi. Wskazaniem do osobistej oceny lekarskiej są między innymi:
- trudności z zapinaniem guzików, pisaniem lub trzymaniem drobnych przedmiotów;
- drętwienie lub osłabienie rąk albo nóg;
- niestabilność, zaburzenia równowagi lub zmiana dotychczasowego chodu;
- stopniowe pogarszanie wykonywania codziennych ruchów.
Objawy te mogą mieć również inne przyczyny. Badanie lekarskie jest potrzebne, aby ustalić ich związek z uciskiem w odcinku szyjnym.[1]
Kiedy potrzebna jest pomoc w trybie nagłym
Przy szybko narastającym osłabieniu rąk lub nóg, nagłym znacznym pogorszeniu chodu albo nowych zaburzeniach oddawania moczu lub stolca szukaj pilnej pomocy medycznej. Nie czekaj na odpowiedź w komunikatorze.[1]
MRI i badanie lekarskie: jak ustalamy przyczynę objawów
Podczas konsultacji oceniamy siłę mięśniową, czucie, odruchy, ruchy dłoni i chód. MRI odcinka szyjnego pokazuje rdzeń kręgowy, krążki międzykręgowe i miejsca ucisku. Porównujemy opis z rzeczywistymi obrazami i badaniem lekarskim.
W razie potrzeby TK doprecyzowuje zmiany kostne; dodatkowe badania zleca się zależnie od celu oceny. Do wstępnej analizy prześlij materiały, które już posiadasz: nie musisz samodzielnie wykonywać całej listy badań.[1]
Kiedy stenoza szyjna wymaga operacji
Celem odbarczenia jest uwolnienie rdzenia lub korzenia nerwowego od ucisku i zachowanie jego czynności. W umiarkowanej i ciężkiej zwyrodnieniowej mielopatii szyjnej wytyczne AO Spine/CSRS zalecają leczenie operacyjne. Nie trzeba czekać, aż wszystkie pozostałe metody przestaną pomagać.
W łagodnej mielopatii omawia się operację albo zaplanowaną rehabilitację z kontrolami klinicznymi. W razie pogorszenia funkcji neurologicznych ponownie rozważa się decyzję na rzecz operacji. Ucisk widoczny w MRI bez mielopatii i objawów korzeniowych sam w sobie nie oznacza konieczności operacji profilaktycznej.[2]
Podczas wizyty wyjaśnię, co trzeba odbarczyć, jak pilne jest leczenie i czy potrzebna jest także stabilizacja.
Operacje stenozy szyjnej: jak wybiera się dostęp
Uwzględniamy położenie ucisku, liczbę zajętych poziomów, ustawienie odcinka szyjnego i stabilność kręgów. W operacyjnym leczeniu stenozy szyjnej stosuje się kilka możliwości:
ACDF: odbarczenie z dostępu przedniego i wszczepienie klatki międzytrzonowej
Usuwa się zmieniony krążek oraz struktury uciskające tkankę nerwową. Między kręgami umieszcza się klatkę zawierającą materiał do uzyskania zrostu; stabilizację dobiera się do konstrukcji. Metoda łączy odbarczenie ze spondylodezą.
Korpektomia i rekonstrukcja
Gdy ucisk znajduje się za trzonem kręgu, a dostęp przez krążek nie wystarcza, może być konieczne usunięcie części lub całego trzonu, a następnie odtworzenie podparcia i stabilizacja.
Odbarczenie z dostępu tylnego: laminoplastyka lub odbarczenie ze stabilizacją
Metody te zwiększają przestrzeń dla rdzenia od tyłu, szczególnie przy zmianach wielopoziomowych. Laminoplastyka zachowuje część ruchomości; gdy potrzebna jest stabilizacja, odbarczenie łączy się z zespoleniem i spondylodezą.[3]
Są to różne sposoby rozwiązania konkretnego problemu anatomicznego. Indywidualny plan omawiamy po analizie obrazów.
Rola endoskopii w stenozie szyjnej
Specjalizuję się w endoskopowej chirurgii kręgosłupa. Przy odpowiednim bocznym lub otworowym ucisku korzenia endoskopowa foraminotomia pozwala pracować przez niewielki dostęp i uwolnić nerw z zachowaniem naturalnego krążka.
Randomizowane badanie endoskopii odcinka szyjnego z dostępu tylnego dotyczyło przepuklin bocznych z objawami korzeniowymi. Jego wyników nie można automatycznie odnosić do wielopoziomowego centralnego ucisku rdzenia.[4]
W stenozie centralnej priorytetem są odpowiednie odbarczenie i stabilność szyi. ACDF lub inną wybraną rekonstrukcję planuje się zgodnie z tymi celami. Endoskopia określa dostęp i sposób wizualizacji; ACDF i protezowanie krążka nie stają się automatycznie zabiegami endoskopowymi.
Więcej o endoskopowym usuwaniu przepukliny szyjnej, ACDF i protezowaniu krążka · Moja strona poświęcona operacjom odcinka szyjnego
Co może dać leczenie nieoperacyjne
W wybranych przypadkach z łagodnymi, stabilnymi objawami możliwe są łagodzenie dolegliwości, odpowiednia aktywność i zaplanowana rehabilitacja z regularnym badaniem lekarskim. Ważny jest plan kontroli oraz wiedza, które zmiany wymagają wcześniejszej oceny.[2]
Leki lub iniekcje mogą wpływać na ból, ale nie poszerzają mechanicznie zwężonego kanału. Jeśli pogarszają się chód, siła lub sprawność dłoni, nie zastępuj oceny rdzenia kolejnymi cyklami leczenia przeciwbólowego.[1]
Co przesłać przed konsultacją z profesorem
- Posiadane MRI odcinka szyjnego w formacie DICOM — wszystkie serie i opis.
- Krótki opis objawów: co zmieniło się w sprawności dłoni, chodzie i równowadze, kiedy się zaczęło i czy się pogarsza.
- Inne posiadane materiały: TK, zdjęcia RTG, wcześniejsze badania, wypisy pooperacyjne i lista leków.
Wstępna ocena badań jest bezpłatna. Do ustalenia ostatecznego planu może być potrzebne osobiste badanie neurologiczne w Kijowie.
Instrukcja krok po kroku: jak przesłać CT/MRI w formacie DICOM
Czego oczekiwać od operacji i powrotu do sprawności
Odbarczenie stwarza warunki do zachowania i ewentualnej poprawy funkcji. Powrót do sprawności zależy od stanu rdzenia przed operacją oraz zakresu zabiegu. Chodzenie, ćwiczenia, powrót do pracy i prowadzenia samochodu uzgadniamy osobno.[3]
Przed operacją omawiamy oczekiwane zmiany, wpływ zrostu na ruchomość i ryzyko wybranego dostępu.
Pytania o stenozę szyjną
Czy operacja jest konieczna, jeśli w opisie MRI widnieje słowo „stenoza”?
Samo określenie nie wystarcza. Ustalamy, czy występują ucisk rdzenia lub korzenia, zaburzenia kliniczne i ich postęp.
Czy mielopatia szyjna może występować bez silnego bólu?
Tak. Niezręczność dłoni lub zaburzenia chodu mogą być głównymi dolegliwościami nawet bez wyraźnego bólu szyi.
Czy przy stenozie zawsze stosuje się klatkę międzytrzonową?
Klatka jest elementem ACDF ze spondylodezą międzytrzonową. Inne metody odbarczenia wykorzystują odmienne konstrukcje; potrzeba podparcia i zespolenia zależy od planu operacji.
Czy zamiast ACDF można zastosować ruchomą protezę krążka?
U wybranych pacjentów tak. Oceniamy ruchomość, stabilność, stan stawów i jakość kości. Zaawansowane zmiany zwyrodnieniowe mogą ograniczać możliwość protezowania krążka.[5]
Omów plan operacji stenozy szyjnej
Prześlij profesorowi Iakivowi Fishchenko posiadane MRI w formacie DICOM oraz krótki opis objawów. Przeanalizujemy miejsca ucisku, rolę dostępu endoskopowego i potrzebę rekonstrukcji lub stabilizacji. Wstępna ocena jest bezpłatna.
Źródła medyczne
- AAOS OrthoInfo: mielopatia szyjna, objawy i diagnostyka.
- AO Spine/CSRS: wytyczne leczenia zwyrodnieniowej mielopatii szyjnej, 2017.
- AAOS OrthoInfo: operacja mielopatii szyjnej i powrót do sprawności.
- Ruetten i wsp., Spine, 2008: endoskopia odcinka szyjnego z dostępu tylnego w przepuklinach bocznych, porównanie randomizowane.
- AAOS OrthoInfo: wymiana dysku szyjnego i kwalifikacja pacjentów.
